Κυριακή 13 Απριλίου 2008

Ink and Incapability: σάτιρα της λεξικογραφίας...


Στην τρίτη περίοδο της αγγλικής σειράς Black Adder με τον Rowan Atkinson υπάρχει ένα ξεκαρδιστικό επεισόδιο που σατιρίζει την λεξικογραφία (και κατ' επέκταση κάθε βαρετή συγγραφική δραστηριότητα) όπου πρωταγωνιστεί ο Dr Samuel Johnson ο οποίος επισκέπτεται τον Prince Regent George (το χαζό αφεντικό που ο Rowan Atkinson θεωρεί ηλίθιο και μισεί) και του προσφέρει το λεξικό προσπαθώντας να εξασφαλίσει οικονομική υποστήριξη για να το εκδώσει.. O Rowan Atkinson με τον χαζό βοηθό του (τον Baldrick) καταστρέφουν το μοναδικό αντίγραφο του λεξικού και προσπαθούν να το ξαναγράψουν σε μια νύχτα!

Το παρακάτω απόσπασμα από το επεισόδιο σατιρίζει την ετυμολογία της λέξης sandwich:


(E=Edmund Blackadder, B=Baldrick)



E: Baldrick, go to the kitchen and make me something quick and simple to eat, would you? Two slices of bread with something in between.


B: What, like Gerald, Lord Sandwich, had the other day?


E: Yes -- a few rounds of Geralders.



Όταν ο Dr Samuel Johnson έρχεται στον Prince George ζητάει το λεξικό και περιγράφει τις θυσίες που έκανε για να το γράψει:



J: Where is my Dictionary?


E: And what dictionary would this be?


J: The one that has taken eighteen hours of every day for the last ten years. My mother died; I hardly noticed. My father cut off his head and fried it in garlic in the hope of attracting my attention; I scarcely looked up from my work. My wife brought armies of lovers to the house, who worked in droves so that she might bring up a huge family of bastards.

Παρακάτω είναι το σκριπτ όπου προσπαθούν να ξαναγράψουν το λεξικό:


(E = Edmund Blackadder, G = Prince George, B = Baldrick)


G: How goes it, Blackadder?


E: Not all that well, sir.


G: Well, let's have a look...(reads) "Medium-sized insectivore with protruding nasal implement." (pauses) Doesn't sound much like a bee to me.


E: (shouts) It's an aardvark! Can't you see that, Your Highness? It's a bloody aardvark!!


G: Oh dear -- still on `aardvark', are we?


E: Yes, I'm afraid we are. And if I ever meet an aardvark, I'm going to step on its damn protruding nasal implement until it couldn't suck up an insect if its life depended on it.


G: Got a bit stuck, have you?


E: I'm sorry, sir. It's five hours later, and I've got every word in the English language except `a' and `aardvark' still to do. And I'm not very happy with my definition of either of them.


G: Well, don't panic, Blackadder, because I have some rather good news.


E: Oh? What?


G: Well, we didn't take `no' for an answer, and have, in fact, been working all night. I've done `B'.


E: Really? And how have you got on?


G: Well, I had a bit of trouble with `belching', but I think I got it sorted out in the end. (burps) Oh no, there I go again! (laughs)


E: You've been working on that joke for some time, haven't you, sir?


G: Well, yes, I have, as a matter of fact, yes.


E: Since you started...


G: Basically.


E: So, in fact, you haven't done any work at all.


G: Not as such, no.


E: Great. Baldrick, what have you done?


B: I've done `C' and `D'.


E: Right, let's have it, then.


B: Right. "Big blue wobbly thing that mermaids live in."


E: What's that?


B: `Sea'.


E: Yes -- tiny misunderstanding. Still, my hopes weren't high. Now; what about `D'?


B: I'm quite pleased with `dog'.


E: Yes, and your definition of `dog' is...?


B: "Not a cat."

Παρασκευή 25 Μαΐου 2007

Λεξικογραφικά και γλωσσικά.

Μικρά συμβολή στην λεξικογραφική τέχνη. Επέλεξα λήμματα τα οποία περιστρέφονται γύρω από το όργανο της γλώσσας. Το πρώτο από αυτά ερευνά τη φύση της εμμονής των ανθρώπων που ασχολούνται επιστημονικά και μη με τη γλώσσα. Αυτά είναι λήμματα, αυτή είναι η μέθοδος:

γλωσσικός αυνανισμός: ο γλωσσικός αυνανισμός εκτελείται τη συμπράξει δύο γυναικών, η μεταξύ ανδρός τε και γυναικός. Ούτος συνίσταται εις την αμοιβαίαν εισχώρησιν της γλώσσης εντός του στόματος, του κολεού ή της πρωκτικής έδρας, γλύψιμον της βαλάνου του ανδρικού πέους, όταν η πράξις αύτη λαμβάνη χώραν μεταξύ δύο ετεροφύλων. Η βλενογόννος ιδιότης της γλώσσης κατά πολλά αφομοιουμένη προς τα βλεννώδη μέρη των γεννητικών οργάνων, εγείρει την φαντασίαν, ερεθίζει τας ερωτογενείς εστίας και προκαλεί τας ηδονικάς εκχύσεις.

γεύσις: (ουσ. goût), μία των πέντε αισθήσεων, αισθητήριον όργανον της ενεργείας διαφόρων ουσιών. Η γλώσσα παίζει σημαντικόν ρόλον κατά τας ηδονικάς στιγμάς της σαρκικής μίξεως. Συντελεί εις την τελείαν διέγερσιν των γεννητικών οργάνων λόγω των βλεννωδών αυτής συνθέσεων.

γλείψιμον: (ουσ. léchement), το διά της γλώσσης θώπευμα γλοιώδους μέρους της σαρκός προς απόλαυσιν ηδονής, η θωπεία διά της γλώσσης.

γλώσσα: (ουσ. langue), σαρκώδες και πεπλατυσμένον όργανον της γεύσεως και της φωνής εις τους ανθρώπους. Η γλώσσα εντός του στόματος κρυπτομένη είναι επίσης όργανον του έρωτος, προκαλούσα και προπαρασκευάζουσα την συνουσίαν εις τα φύλα. Ούσα βλεννώδης κατά τας ερωτικάς περιπτύξεις, αι θωπείαι της εισιν ηδονικαί όπως εκείναι των χειλέων, μάλλον δ’ ερεθιστικαί ένεκεν της ευκινησίας των. Όταν η γλώσσα συμμετέχη εις το φίλημα, καθιστά τούτο απείρως ηδονικώτερον, δέον όμως εις τους γλωττισμούς τούτους να συμμετάσχωσιν αμφότερα τα φύλα κατά τας περιπαθείς περιπτύξεις των. Η γλώσσα διατρέχουσα θωπευτικώς ολόκληρον το σώμα της γυναικός εναποθέτει φίλημα θερμόν επί του φύλου αυτής. Η γαργαλιστική ενέργεια αυτής επί της κλειτορίδος, ανδρικού αιδοίου ή πρωκτικής έδρας, ως το πάλαι παρά τοις γυναιξί της Λέσβου ειθίζετο, προξενούσα υπερτάτην ηδονήν, δύναται να έχη οικτρά αποτελέσματα επί της υγείας και των αισθημάτων των συνευρισκομένων. Κατά τον Αίσωπον η γλώσσα είναι το καλλίτερον και το χειρότερον πράγμα εν τω κόσμω (όρα λ. καταγλωττισμός).

γλωσσίδιον: (ουσ. petite langue), μικρά σαρκώδης προεξοχή του σώματος. Κατ. επέκτ. γλωσσίδι, clitoris, η κλειτορίς του γυναικείου αιδοίου.

γλωσσοστοματικόν (φίλημα): (baiser buccolingual), συνιστάμενον εις την, διά στοματικών φιλημάτων και στενής ενώσεως των χειλέων, εισχώρησιν εναλλάξ της γλώσσης των συνευρισκομένων εντός της κοιλότητος του στόματος και γαργαλισμόν του ουρανίσκου.

καταγλωττισμός: (cataglottisme) η δια φιλήματος διολίσθησις της γλώσσης εντός του στόματος των ερώντων. Σαφέστερον, είναι φίλημα όχι στόματος με στόμα, αλλά γλωσσοστοματικόν, εφαρμοζόμενον δι’ ενώσεως των χειλέων και εισχωρήσεως της γλώσσης εντός της κοιλότητος του στόματος και εκτελούμενον more columbino ήτοι κατά τον τρόπον (du bequetage des colombes) του ραμφοκοπήματος των περιστερών.
Τον καταγλωττισμόν εφαρμόζουν οι Maraichins, κάτοικοι της χώρας του Mont της Γαλλίας ευθύς ως φθάσωσιν εις την ηλικίαν της αναπτύξεως γεννητικών ορμών, ίνα οι νέοι και αι νέαι γνωρισθώσι καλύτερον προ της δοκιμαστικής γεννητικής πλησιάσεως (συνουσίας). Ώστε ο καταγλωττισμός ουδεμίαν έχει σχέσιν με την συνουσίαν.
Το φίλημα του καταγλωττισμού (more columbino) οι νέοι Μαραιχινοί εκτελούσιν εις στάσιν ορθίαν εν δημοσία οδώ ή καθήμενοι εν πανδοχείω.
Η γεννητική συνουσία (μίξις σαρκική) ήτις συχνά ακολουθεί τον καταγλωττισμόν, είναι τοπικόν έθιμον ούτινος ο εθνικός σκοπός αποβλέπει εις την προ του γάμου δοκιαστικήν εγκυμοσύνην. Το διά καταγλωττισμών φίλημα δύναται να μεταδώση εις τους αλληλοασπαζομένους σωρείαν νοσημάτων.

Ανδρέα Παντ. Μαρουλή, Κώδηξ Ερωτολογίας (μεθ’ ερμηνείας εις την γαλλικήν), εκδ. Δελφίνι, Αθήνα 1994 (α΄ έκδοση: 1933).

Δευτέρα 21 Μαΐου 2007

Η άποψη του ετυμολόγου.

Μόνα [απ' το μένω, αρχ. <Ι.Ε. *men, πρβλ. σανσκρ. amamam (είμαι ακίνητος), λατ. maneo, mansio (σπίτι), αρχ. ιρλ. ain-mne (υπομονή)]: «είμαι ακίνητη (ποζάρω) υπομονετικά στο σπίτι». Λίζα (ως αναγραμματισμός του «ζάλη», με αναβίβαση τόνου): «έχω τόσο σοβαρή εξασθένηση της αίσθησης της ισορροπίας, ώστε (νομίζοντας, η τάλαινα, ότι έτσι θ’ αποτρέψω την πτώση) πλέκω τα χέρια μου και χαμογελώ αινιγματικά».
Μόνα Λίζα: μοντέλο πάσης επισφαλείας.

σελ. 101, 99+1 απόψεις για την Τζοκόντα, Hervé Le Tellier, μτφ. Αχιλλέας Κυριακίδης, εκδ. Opera, 2000.

Τετάρτη 4 Απριλίου 2007

Ποιος είμαι;

Nudonymus < Κάνει κρύο στο συγγραφείο, ο αντίχειράς μου πονάει. Αφήνω αυτή τη γραφή, δεν ξέρω για ποιον, δεν ξέρω πια γύρω από τι: stat rosa pristine nomine, nomina nuda tenemus. (Umberto Eco, Il nome della rosa.) <λατ. Mors ubi nobilis et memorabilis actio Pauli? / Diva Philippica vox ubi coelica nunc Ciceronis? / Pax ubi civibus atque rebellibus ira Catonis? / Nunc ubi Regulus aut ubi Romulus aut ubi Remus? / Stat Roma pristina nomine, nomina nuda tenemus. (Bernardus Cluniacensis, De Contemptu Mundi.)
Cognates: Άνθη ην εαρινά και παρελθόντος του έαρος άπαντα κατεμαράνθη, σκιά ην και παρέδραμε, καπνός ην και διελύθη, πομφόλυγες ήσαν και διερράγησαν, αράχνη ην και διεσπάσθη. (Ιωάννης Χρυσόστομος, α΄ εις Ευτρόπιον ομιλία.)
...ιδού εγώ εμεγαλύνθην και προσέθηκα σοφίαν επί πάσιν, οι εγένοντο εμπροσθέν μου εν Ιερουσαλήμ, και καρδία μου είδεν πολλά, σοφίαν και γνώσιν, παραβολάς και επιστήμην έγνων, ότι και γε τουτ' έστιν προαίρεσις πνεύματος. Ότι εν πλήθει σοφίας πλήθος γνώσεως, και ο προστιθείς γνώσιν προσθήσει άλγημα. (Εκκλησιαστής)